Κατηγορία: ΔΙΑΦΟΡΑ

«Ο χρόνος δεν σήμαινε τίποτα τον καιρό εκείνο…Το μόνο που μετρούσε ήταν το παρόν και το ορατό μέλλον…Συνήθως , αναλαμπές του μέλλοντος έρχονταν σαν ατμομηχανή…Κάποιες φορές , οι αναλαμπές αυτές ερχόντουσαν μέσα από όνειρα ή  από πτήσεις φανταστικών σκέψεων που ψιθύριζαν στο κεφάλι σου- θα γίνω πιλότος, ή πρόεδρος της Νιγηρίας, θα είμαι πλούσιος, θα έχω ελικόπτερα-, γιατί το μέλλον ήταν όπως το πλάθαμε εμείς…Αλλά η μετάθεση του πατέρα  στη Γιόλα άλλαξε την εξίσωση των πραγμάτων. Ο χρόνος, οι εποχές και το παρελθόν άρχισαν να μετράνε, κι εμείς να νοσταλγούμε το παρελθόν αυτό και να το λαχταράμε ακόμα περισσότερο απ’ ό,τι το παρόν ή το μέλλον». Σελ. 13 (1, ΨΑΡΑΔΕΣ).  «Οι Ψαράδες», το πρώτο μυθιστόρημα του  Chigozie Obioma  από τη Νιγηρία, αφηγείται την ιστορία μιας οικογένειας στο Άκουρε και τις δραματικές επιπτώσεις που θα έχει στη μοίρα των μελών της,  μια αλλόκοτη προφητεία ενός τρελλού, που προοιωνίζει τον θάνατο του μεγαλύτερου παιδιού της. Τα  τέσσερα αδέρφια, ψαρεύουν στην απαγορευμένη- από τους γονείς τους- περιοχή του ποταμού της πόλης. Ξεφεύγουν από την προσοχή της μητέρας τους η οποία φροντίζει,  παράλληλα με τη δουλειά της, τα δύο μικρότερα αδέρφια τους  και  εκμεταλλεύονται την απουσία του πατέρα τους, δεδομένου ότι εκείνος μετατίθεται,   για λόγους εργασίας, σε άλλη πόλη ως υπάλληλος τραπέζης.  Η αλήθεια των εξορμήσεων στο ποτάμι αποκαλύπτεται, αφού προηγουμένως τα αγόρια συναντήσουν τον τρελλό και ακούσουν με δέος τις επαναλαμβανόμενες,  απειλητικές προβλέψεις του,  πυροδοτώντας την έκρηξη του φόβου του μεγαλύτερου, Ικένα – παράλληλα με εκείνην της εφηβείας του- και οδηγώντας τα γεγονότα στην πράξη του φόνου  που διαπράττεται , ύστερα από έναν καυγά,  από το χέρι του αδελφού του,  Μπότζα. Ο ανήλικος δράστης στη συνέχεια  εξαφανίζεται και  τέλος αυτοκτονεί πέφτοντας στο πηγάδι της αυλής του πατρικού σπιτιού. Τα άλλα δύο παιδιά, ο Ομπέμπε και ο Μπεν, ύστερα από τη διάλυση και την κατάρρευση της  γαλήνης της οικογένειάς τους  και μετά  από πολλές συναισθηματικές διακυμάνσεις  αναλαμβάνουν , πριν φύγουν για τον Καναδά, να εκδικηθούν τον τρελλό Αμπούλου  για τα δεινά  που προκάλεσε με τα λόγια του  στην οικογένειά τους, οδηγώντας στον θάνατο τα αδέλφια τους. Αφού επιχειρήσουν ανεπιτυχώς  να τον εξοντώσουν  με  άλλους τρόπους, τον σκοτώνουν με τα καλάμια του ψαρέματος. Αυτή η πράξη θα πυροδοτήσει νέες εξελίξεις,  που θα οδηγήσουν τον Ομπέμπε στη φυγή από την πόλη και τον Μπεν στη φυλακή,  ύστερα από την καταδίκη του, σε οκτώ χρόνια εγκλεισμού-απομόνωσης .  «Μπέντζαμιν Αζικίουε Άγκβου, …σου επιβάλλω ποινή κάθειρξης οκτώ ετών άνευ δικαιώματος επικοινωνίας με τα μέλη της οικογένειάς σου, έως ότου, όντας σήμερα δέκα ετών, συμπληρώσεις το δέκατο όγδοο έτος της, κατά την κοινωνία, τεκμηριωμένης ηλικιακής ωριμότητας». Σελ. 358 (18, ΟΙ ΕΡΩΔΙΟΙ). Ο αφηγητής της ιστορίας,  ο Μπεν, ένας από τα  έξι αδέρφια,  ξεδιπλώνει μια ιστορία, την ιστορία της οικογένειάς του,  που  ο αναγνώστης αντιλαμβάνεται ότι ολοκληρώνει τον κύκλο της,  ως απολογία  στην αίθουσα ενός δικαστηρίου, όταν το βιβλίο εκπνέει  αφηγηματικά   στις τελευταίες σελίδες, επιστρέφοντας  στις αρχικές φράσεις εξιστόρησης.  «ΉΜΑΣΤΑΝ ΨΑΡΑΔΕΣ. Τα αδέλφια μου κι εγώ γίναμε ψαράδες τον Ιανουάριο του 1996, όταν ο πατέρας μας έφυγε  από το Άκουρε, μια πόλη της δυτικής Νιγηρίας, όπου είχαμε ζήσει μαζί όλη μας τη ζωή». Σελ.9 (1, ΨΑΡΑΔΕΣ). «Τότε άφησα τις λέξεις να ξεχυθούν, τη φωνή μου να υψωθεί πάνω από την παγερή σιωπή της δικαστικής αίθουσας, καθώς άρχιζα με τον τρόπο που πάντα ήθελα να αρχίσω. «Ήμασταν ψαράδες. Τα αδέλφια μου κι εγώ γίναμε…» Σελ. 371 (18, ΟΙ ΕΡΩΔΙΟΙ). Ιστορία ενηλικίωσης πριν καν την ενηλικίωση των ηρώων της, εικόνες ζωής μιας πόλης, στο φόντο  των ιστορικών εξελίξεων  μιας  χώρας, που ακουμπούν με έναν παράδοξο τρόπο και τη ζωή των τεσσάρων  παιδιών- όταν λαμβάνουν μία υποτροφία για τις σπουδές τους-εξαιτίας μιας τυχαίας συνάντησης με τον αρχηγό μιας πολιτικής παράταξης. Περιγραφή του ασταθούς πολιτικού σκηνικού από έμμεσες ενδείξεις, που αφορούν την εικόνα της πραγματικότητας  και με έμφαση στο επί μέρους, που λειτουργεί ως  παράδειγμα, παρουσιάζει τη ζωή στη σταδιακή μεταμόρφωση και  δραματικότητά της. Καταγραφή της  καθημερινής ζωής και των λεπτομερειών της,  με μιαν λεπταίσθητη παρατηρητικότητα, αφηγηματική τεχνική επιβράδυνσης-ωρίμανσης των γεγονότων,  διεισδυτική ψυχογραφική  καταγραφή του φόβου και της αγωνίας που ριζώνει στη ζωή των παιδιών, καθώς  απομακρύνονται-αποκόπτονται σταδιακά μεταξύ τους.  Από την πεισματική απομόνωση και τους διαπληκτισμούς των παιδιών, ως τις προσπάθειες  της μητέρας να τα κρατήσει ενωμένα,  τόσο με απειλές όσο  και με τη βοήθεια της εκκλησίας, καταγράφεται  ένας κόσμος ρεαλιστικός, δεισιδαιμονικός  και παγανιστικός ταυτόχρονα, ο οποίος αποκαλύπτεται στις λέξεις, παροιμίες, φράσεις και διηγήσεις,  μέσω των ιδιωμάτων  Ίγκμπο και Γιορούμπα που ο συγγραφέας επιλέγει ως συμπληρωματική επεξήγηση των λεπτομερειών αφήγησης της ιστορίας του, παράλληλα με τη χρήση της Αγγλικής γλώσσας ως  κώδικα επικοινωνίας.  Πρωτοπρόσωπη καταβύθιση στον χρονικό κύκλο της παιδικής ηλικίας,  από την πλευρά του αφηγητή, που βασίζεται σε μια βιωματική ύλη ζωής, ακονισμένης στην οξύτητα των γεγονότων,  που υπήρξαν η πραγματικότητα της ζωής του, στον μετατοπισμό της ανέμελης παιδικότητας,  με τρόπο βάναυσα πένθιμο και τραγικό. Οι  εσωτερικές εκρήξεις αποτυπώνονται με λεπτομερείς  αναλογίες και ο  ψυχογραφικός ρυθμός υποδηλώνεται με ένταση και αμεσότητα. Γρήγορες, πυκνές  σκέψεις, αναδιηγήσεις, προοικονομία συμπληρωματικών εκδοχών, κοφτοί διάλογοι, καθρεφτίζουν εικόνες ζωής  σε πολύπλευρη, εσωτερική,  πυρετική  αποτύπωση. Η ταφή του Ικένα και η καύση του αυτόχειρα  Μπότζα, καθώς και οι συσσωρευμένες αναμνήσεις  της κοινής ζωής τους, τα γεγονότα που θα ακολουθήσουν, όπως η ασθένεια της μητέρας τους,  αφήνουν έντονα το αποτύπωμά τους στην παιδική ψυχή. Ο χώρος, οι δρόμοι,  τα σπίτια, το σχολείο, τα δόγματα και οι εκκλησίες, τα νεανικά είδωλα,  τα έθιμα,  τα επαγγέλματα, η μουσική, τα βιβλία,  τα φαγητά, οι σχέσεις των ανθρώπων, το ψυχιατρείο, η φυλακή,  οι πολιτικές εξελίξεις και μια αμυδρή αναφορά στο παρελθόν των προγόνων, αποτελούν υλικό που πάνω τους καταγράφεται η καθημερινότητα  ως θλίψη, απώλεια και  θάνατος. Η ανασύνθεση του κόσμου που υπήρξε παιδική ηλικία  του αφηγητή και ο οικογενειακός κύκλος του αίματος,  καταγράφονται με την σύμπραξη όλων των αισθήσεων και με μεγάλη ένταση. Με τρόπο κινηματογραφικό, ο συγγραφέας ψυχογραφεί έναν κόσμο στον οποίο έζησε.  Εικόνες, μυρωδιές, ήχοι, γεύσεις και η αφή,  ως απτή υλική πραγματικότητα γνώσης του κόσμου, επιταχύνουν τη συγκίνηση της  αναγνωστικής εμπειρίας,  οδηγώντας, από το ανοιχτό πλαίσιο έκβασης  της ιστορίας, στην κάθαρση,  μέσω μιας ποικιλότροπης  επίγευσης που αφήνουν τα λογοτεχνικά έργα ως  γενική συνυποδήλωση αμφίσημης, λυτρωτικής  παραμυθίας .  «ΕΓΩ Ο ΜΠΕΝΤΖΑΜΙΝ, ΗΜΟΥΝ ΜΙΑ ΝΥΧΤΟΠΕΤΑΛΟΥΔΑ. Το εύθραυστο φτερωτό πλάσμα που απολαμβάνει το φως, μα σύντομα χάνει τα φτερά του και πέφτει στο έδαφος. Όταν οι αδελφοί μου, ο Ικένα και ο Μπότζα, πέθαναν, ένιωσα λες και το υφασμάτινο σκέπαστρο που πάντα με προστάτευε σκίστηκε πάνω από το κεφάλι μου,  αλλά όταν το έσκασε ο Ομπέμπε έπεσα από το διάστημα, σαν νυχτοπεταλούδα που τα φτερά της ξεριζώθηκαν από το σώμα της ενώ πετούσε, και έγινα ένα πλάσμα που δεν μπορούσε πλέον να πετάξει, παρά μόνο να συρθεί». Σελ. 343 (17, Η ΝΥΧΤΟΠΕΤΑΛΟΥΔΑ). «…γιατί ήταν ένα απλό σπουργίτι που ζούσε σ’ έναν κόσμο όπου μαίνονταν μαύρες καταιγίδες».Σελ. 189 (9, ΤΟ ΣΠΟΥΡΓΙΤΙ). «Τότε μια γαλήνη απόκοσμη πρέπει να τον σκέπασε, κάνοντάς τον να καταλαγιάσει, ώσπου απόμεινε νεκρός κι ακίνητος». Σελ. 222 (10, Ο ΜΥΚΗΤΑΣ). «Φύσηξε τον καπνό έξω από το παράθυρο, κι εγώ κοιτούσα με τρόμο το θέαμα του αδελφού μου, μόλις δυο χρόνια μεγαλύτερου από μένα, να καπνίζει και να κλαίει σαν παιδί». Σελ. 251 (12, ΤΟ ΛΑΓΩΝΙΚΟ). «Όμως, παρότι δεν μιλούσε, κάθε της βλέμμα, κάθε κίνηση του χεριού της έμοιαζε να κλείνει μέσα της χιλιάδες λέξεις». Σελ.346 ( 17, Η ΝΥΧΤΟΠΕΤΑΛΟΥΔΑ). «Η ΕΛΠΙΔΑ ΗΤΑΝ ΕΝΑΣ ΓΥΡΙΝΟΣ. Το πλάσμα που έπιανες και έφερνες στο σπίτι μαζί σου σ’ ένα τενεκεδάκι, μα το οποίο , παρότι το κρατούσες στο κατάλληλο νερό, σύντομα πέθαινε. Η ελπίδα του πατέρα  ότι θα μεγαλώναμε και θα γινόμασταν  σπουδαίοι άντρες- ο χάρτης των ονείρων του- σύντομα πέθανε, όσο κι αν την περιφρουρούσε. Η  δική μου ελπίδα ότι τα αδέλφια μου θα ήταν πάντα εκεί, ότι  όλοι θα κάναμε παιδιά και θα φτιάχναμε μια φυλή,  έστω κι αν τη θρέφαμε στα πιο αρχέγονα νερά, επίσης πέθανε».  Σελ. 302 (15, Ο ΓΥΡΙΝΟΣ). «Τι κάνεις,  ρε ηλίθιο!» φώναξε ο Μπότζα.Γίνονται φασαρίες σκοτώνουν ανθρώπους, πάμε σπίτι!». «Παντού υπήρχαν φωτιές και φλεγόμενα αυτοκίνητα, γιατί το Άκουρε κάηκε εκείνη τη μέρα…Η  12η Ιουνίου έγινε μια σκοτεινή ημέρα στην ιστορία της Νιγηρίας…Γίνονταν όλοι σαν μουντζουρωμένα πορτρέτα με μολύβι, σε κάποιο παιδικό βιβλίο ζωγραφικής, που περιμένουν να σβηστούν. Στη ζοφερή εκείνη κατάσταση, η πόλη τραβιόταν προς τα μέσα σαν φοβισμένο σαλιγκάρι. Και με το αχνό λοξοκοίταγμα της αυγής, οι κάτοικοι που είχαν γεννηθεί στον βορρά έφευγαν από την πόλη, τα μαγαζιά έκλειναν και οι πιστοί συγκεντρώνονταν στις εκκλησίες για να προσευχηθούν υπέρ ειρήνης, καθώς ο εύθραυστος γέροντας στον οποίο συχνά μετατρεπόταν το Άκουρε τον μήνα εκείνο περίμενε το πέρασμα της μέρας». Σελ. 151,155, 156,157 (7,  Η ΓΕΡΑΚΑΡΙΣΣΑ). «Δεν φανταζόταν, ούτε κατά διάνοια, ότι το πλοίο του είχε βουλιάξει και ότι ο πλούτος της ζωής του-ο χάρτης των ονείρων του (Ικένα = πιλότος, Μπότζα = δικηγόρος, Ομπέμπε = γιατρός, εγώ = καθηγητής)- είχε χαθεί». Σελ. 335 (16, ΤΑ ΚΟΚΟΡΙΑ). «Έπειτα από τον θάνατο των αδελφών μας, άρχισε να διαβάζει θαρρείς και η ζωή του κρεμόταν απ’ αυτό. Σαν παμφάγο ζώο, αποθήκευε τις  πληροφορίες που συνέλεγε από τα βιβλία στο μυαλό του. Κατόπιν, αφού τις επεξεργαζόταν και τις ψαλίδιζε στα ουσιώδη, τις μετέδιδε σ’ εμένα εν είδει ιστοριών που μου έλεγε κάθε νύχτα προτού κοιμηθούμε…μου είχε μιλήσει για τον Οδυσσέα, τον βασιλιά της Ιθάκης, …χαράζοντας για πάντα στο μυαλό μου εικόνες των θαλασσών του Ποσειδώνα και των αθάνατων θεών». Σελ. 248 (12,  ΤΟ ΛΑΓΩΝΙΚΟ).   «Έκλεισα τα μάτια μου ενόσω διαρκούσε η αναταραχή και έγειρα μες στο σκοτάδι που έκλεινε γύρω μου. Εκεί είδα το περίγραμμα ενός άντρα με σακίδιο να επιστρέφει στο σπίτι ακριβώς όπως είχε φύγει. Είχε σχεδόν φτάσει, σχεδόν τον άγγιζα, όταν ο δικαστής χτύπησε τρεις φορές τη ράβδο του στην έδρα και βρυχήθηκε: «Μπορείς να συνεχίσεις τώρα».  ‘Ανοιξα τα μάτια μου, καθάρισα τον λαιμό μου και άρχισα πάλι από την αρχή». Σελ. 371 (18, ΟΙ ΕΡΩΔΙΟΙ). Ά.  Μάντζιου

· Την  εσπέραν εκείνην, παραμονήν των Χριστουγέννων του έτους 185…, δύο παιδία κατήρχοντο με ζωηρά βήματα το λιθόστρωτον  και οι πόδες των,  ασυνήθιστοι εις τα πέδιλα, τα οποία  είχον φορέσει ίσως εκτάκτως την εσπέραν εκείνην,… (Της Κοκκώνας το σπίτι). Με κάλαντα -μέσα σε φωνές  ανθρώπων που σιγά- σιγά ησύχασαν-  ξεκίνησε η παράσταση,  που παρακολουθήσαμε  στο Καφεθέατρο Ελληνικόν, σε σκηνοθεσία-δραματουργική επεξεργασία-  κ. Δ. Σακατζή. Τα Χριστούγεννα του Παπαδιαμάντη, μία παράσταση αφηγηματικής δράσης,  ψυχογραφικής κοινωνικής  λαογραφίας,  στον  θεματικό κύκλο  της γιορτής των Χριστουγέννων και στον χώρο ενός καφωδείου-καφεθεάτρου, σε συνειρμικό συμβολισμό λαϊκότητας, γιορτινής συμμετοχικής  ενατένισης.   Στη μικρή σκηνή  του καφεθεάτρου, χώρεσε όλη η ενέργεια του κειμένου και της θεατρικής δράσης,  ο λόγος ακούστηκε μεστός, καθαρός  και παραμυθητικός, σμιλεμένος από έναν λεπταίσθητα ευαίσθητο παρατηρητή- συγγραφέα, ο οποίος κατέγραψε  -με  τόσο ιδιαίτερη  γλώσσα  στα διηγήματά του-  έναν ολόκληρο κόσμο στις λεπτομερείς του εκφάνσεις,  νησιωτικό και αστικό  παράλληλα, φυσικό και μεταφυσικό  ταυτόχρονα, με επίκεντρο στοχασμού τον άνθρωπο, τις περιπέτειες και τα δεινά του. Τέσσερεις άνδρες  ηθοποιοί στη σκηνή  και μία γυναικεία μορφή στη σκιά,  στον απόηχο των λόγων τους και των μουσικών μοτίβων σύνδεσης  των ιστοριών αφήγησης, εξιστόρησαν   με τη ζωηρή ενάργεια των παραμυθιών, τα περιστατικά   ιστοριών,   που ακουμπούν στη νύχτα της χαρμόσυνης γιορτής  των Χριστουγέννων  στον κύκλο του δωδεκαήμερου, φωτίζοντας παράλληλα και το κοινωνικό σκηνικό των ανθρώπων. Ανθρώπων όλων των ηλικιών, σε μια μικρογραφική κλίμακα  επιμέρους καταγραφής  των όψεων  της περιπέτειας της ζωής τους. Η αφηγηματική αναπαράσταση έδωσε,  με μεγάλη  εκφραστική πλαστικότητα,  δυνατές εικόνες δράσης- τόσο στην κίνηση όσο και στην ακινησία τους-  και  με ελάχιστα μέσα επί σκηνής, δημιούργησε μια συμμετοχική ατμόσφαιρα ευφρόσυνης  κατάνυξης, αυθεντικής   λαϊκότητας και θεατρικής προσήλωσης,  που γεννούν τα μεγάλα καλλιτεχνικά έργα.  Η σκηνοθετική σκέψη  κέντησε  στα θεματικά κέντρα των ιστοριών  πολλές αποχρώσεις  ηχομιμητικής , σωματικής δράσης,  με υπόβαθρο  το κείμενο, που αναδείχθηκε ποικιλοτρόπως σε μια αισθαντική  παράσταση  η οποία είχε τη χαρμολύπη της ασημαντότητας και του μεγαλείου της ύπαρξης.  Φωνές, ανθρώπινοι χαρακτήρες, ιστορίες κωμικής και δραματικής έντασης, συμβάντα και ένας έμμεσος  σχολιασμός, αθώος στο βαθύτερο κοίταγμά του, αξιοποιήθηκαν  από τον σκηνοθέτη και τους ηθοποιούς της παράστασης που  υποδύθηκαν πολλούς ρόλους,  με τρόπο  ιδιαίτερα άμεσο και  διεισδυτικό,  ως εικόνες θεάτρου  που μιλά βιωματικά για την ύλη ζωής, για τα έθιμα και  τα ήθη μιας εποχής, για  την κοινωνία και τους ανθρώπους, για  τη φτώχεια, τον έρωτα, την ξενητιά, τις συνήθειες της καθημερινότητας,  με μια φιλοσοφική- φυσική  θρησκευτικότητα.  Τα συνδετικά μοτίβα της μουσικής και των τραγουδιών-χορών,  εκτελεσμένα με το ανάλογο ύφος,  εμπλούτισαν την παράσταση, άγγιξαν  το νοσταλγικό πεδίο αναζήτησης της εξιδανικευμένης γυναικείας μορφής  και τη λαϊκότητα μιας ανδροκρατούμενης κοινωνίας, ενός νησιού του 19ου αιώνα, στις ποικίλες  ιστορίες  της κοινωνίας των ανθρώπων.  Ανθρώπων,  στην  ομίχλη των περασμένων  χρόνων και του παλιού καιρού,  που άφησαν  το στίγμα τους  στους  λογοτεχνικούς ήρωες  του μεγάλου αυτού συγγραφέα και αποτελούν -στο ποιητικά αθώο  τους υπόβαθρο- βιωματική  ύλη Ελληνικότητας,  ως συμβολική ψίχα ανάγνωσης  του  σύμπαντος  κόσμου. · Η θεια -Κυρατσώ, μετά τόσα έτη, εφόρεσεν  επ’ ολίγας στιγμάς χρωματιστήν πολίτικην μανδήλαν, διά ν’ ασπασθή τα στέφανα. Και την παραμονή του  Αγίου Βασιλείου το εσπέρας, ισταμένη εις τον εξώστην, ηκούσθη φωνούσα προς  τους διερχομένους ομίλους των παίδων:  «Ελάτε, παιδιά,  να  τραγ’δήστε!». (Ο Αμερικάνος). Τα Χριστούγεννα του Παπαδιαμάντη, παράσταση  δυνατής ενέργειας  και ευαίσθητης έκφρασης,   που  της αξίζει τόσο το θερμό χειροκρότημα των θεατών όσο  και ο έπαινος  της κριτικής. Τα Χριστούγεννα του Παπαδιαμάντη  Σκηνοθεσία-Δραματουργική επεξεργασία : Δημήτρης Σακατζής Επιμέλεια μουσικής-Τραγούδι : Έλσα Μουρατίδου Παίζουν:  Αλέξανδρος Καλτζίδης, Δημήτρης Κουστολίδης, Δημήτρης Σακατζής, Περικλής Σταύρου.  Αγγελα Μάντζιου

Στατικό, με καταιγιστικές σκέψεις ειρωνικού και φιλοσοφικού χαρακτήρα, έργο αφηγηματικών, θραυσματικών συναντήσεων, με  γρήγορες, σκοτεινές οπτικές αποκάλυψης της ανθρώπινης δράσης, ως θεωρία και πράξη αλληλοακύρωσης, ένα παιχνίδι διερεύνησης ορίων και επιβολής, σε αμφίσημους λεκτικούς προσδιορισμούς, ως θέατρο καταστροφής και τραγωδία δίχως κάθαρση. Στην παράσταση που παρακολουθήσαμε στο θέατρο Αυλαία, η σκηνοθετική σκέψη-κ. Ν. Σακαλίδης, προσπάθησε να συστήσει επί σκηνής  την αναπαράσταση της σκοτεινής- με μια διαβολική λάμψη- σκέψης, του ποιητικού πυρήνα του έργου, το οποίο ακολουθεί, στο ίχνος  των μεγάλων  δραματουργών της χρυσής εποχής, την ανθρώπινη περιπέτεια ως ταξίδι μύησης-επιβολής  ζωής και θανάτου. Το αποτέλεσμα υπολείπονταν της πρόθεσης, ωστόσο πολλές φορές σημασία έχει και το «τείνειν» στην τέχνη, ως πρόταση, υπόδειξη, κατεύθυνση και απόπειρα. Αυτό προέκυπτε ως εμφανές σημείο, στο συνολικό αποτέλεσμα της παράστασης. Παράστασης,  με αναλαμπές ταυτοχρονίας στον θεατρικό ρυθμό και την λεκτική αναμέτρηση-επικοινωνία των ρόλων, που της χρειάζεται χρόνος ωρίμανσης για να πυκνώσει στο αισθητικό πεδίο το  νόημα αναφοράς της.  Το φτωχό σκηνικό, στη σκηνή του θεάτρου Αυλαία, έδειξε το γυμνό τοπίο της δράσης, μιας δράσης ελάχιστα θεατρικής και περισσότερο διανοητικής, που δεν αξιοποιήθηκε το ίδιο και στο ίδιο επίπεδο από όλους τους ηθοποιούς της παράστασης. Άνισες ερμηνείες, στο βάθος  ενός δύσκαμπτου κειμένου, που κατόρθωσαν να δαμάσουν- με τον τρόπο του ο καθένας, ως σύνολο και σε επί μέρους σκηνές- οι ηθοποιοί, υποδυόμενοι τους αρχετυπικούς ρόλους της συμβολικής διαπαιδαγώγησης του δωδεκάχρονου Κίστερ. Η μουσική του έργου, ως αναφορική επιλογή εποχής, ακούστηκε πολύ δυνατά σε κάποια σημεία σύνδεσης των σκηνών συνάντησης και αποδυνάμωσε κάπως το σύγχρονο νόημα. Τα κοστούμια του έργου, καθρέφτισαν  χωρίς τη  φαντασία μιας ιδιαίτερης αισθητικής, πτυχές των ρόλων, επικεντρωμένων σε ένα πεδίο λεκτικών κυρίως αντιπαραθέσεων και μιας τολμηρής σωματικής πάλης εκφρασμένης  με κάποια διστακτικότητα τρόπου προσέγγισης, από τους ηθοποιούς της παράστασης.  12 Αναμετρήσεις με μια ιδιοφυΐα, έργο διανοητικών-ναρκισσιστικών δεξιοτήτων και αισθητικής, αποκαλυπτικής και αντιφατικής διαπαιδαγώγησης, κυνικής ειρωνείας και καταναγκαστικής επιβολής μιας διαβολικής νεανικότητας, στη διαστροφική εκδοχή των ανθρωπίνων σχέσεων. Στο θέατρο  παράσταση χωρίς ιδιαίτερη ενέργεια, που άφηνε μετέωρη αίσθηση στους θεατές και  δεν ταίριαζε πολύ στο ύφος της τόσο καλλιτεχνικής και ξεχωριστής ομάδας του θεάτρου Εταιρότητα.     «12 αναμετρήσεις με μια ιδιοφυΐα» του Howard Barker στο Θέατρο Αυλαία. Συντελεστές Μετάφραση: Έλση Σακελλαρίδου Σκηνοθεσία: Νίκος Σακαλίδης Κοστούμια: Μένη Τριανταφυλλίδου Σκηνικό: Νίκος Σακαλίδης, Γιώργος  Γεροντίδης, Δημοσθένης Μπογιατζής Μουσική επιμέλεια: Ευτυχία Καβαλίκα Φωτισμοί: Νίκος Σακαλίδης Βοηθός σκηνοθέτη – Οργάνωση παραγωγής: Τατιάνα Νικολαΐδου Φωτογραφίες: Τατιάνα Νικολαΐδου, Δημοσθένης Μπογιατζής Παίζουν: Θωμάς Βελισσάρης, Αλέξανδρος Βοζινίδης, Μελίνα Γαρμπή, Βιολέττα Θεοδωρίδου, Μαρίνα Καζόλη, Τζίμης Κούρτης, Δημήτρης Κουστολίδης, Ιόλη Ραγκούση, Ελένη Σαμαντζή, Κωνσταντίνος Χατζηκυπραίος. · Το έργο παρουσιάζεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα, σε μετάφραση, που έγινε ειδικά για την παράσταση, της Έλσης Σακελλαρίδου.(Από το πρόγραμμα του έργου). Ά. ΜΑΝΤΖΙΟΥ