15ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης –
Εικόνες του 21ου Αιώνα
15 – 24 Μαρτίου 2013
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ
ΤΥΠΟΥ
ΤΥΠΟΥ
Η
ΜΠΕΛΑ ΒΙΣΤΑ / ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΟ ΒΡΙΤΣΕΝ / ΟΥΑΒΟΥΜΠΑ / ΓΚΡΙΟ
ΜΠΕΛΑ ΒΙΣΤΑ / ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΟ ΒΡΙΤΣΕΝ / ΟΥΑΒΟΥΜΠΑ / ΓΚΡΙΟ
Συνέντευξη
Τύπου παραχώρησαν την Τρίτη 19 Μαρτίου 2013, στο πλαίσιο του 15ου
Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, οι σκηνοθέτες Αλίσια Κάνο (Η Μπέλα Βίστα), Ντάνιελ Άσμπα (Πέρα από το Βρίτσεν), Γερούν φαν Φέλζεν
(Ουαβούμπα) και Βόλκερ Γκέτσε (Γκριό).
Τύπου παραχώρησαν την Τρίτη 19 Μαρτίου 2013, στο πλαίσιο του 15ου
Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, οι σκηνοθέτες Αλίσια Κάνο (Η Μπέλα Βίστα), Ντάνιελ Άσμπα (Πέρα από το Βρίτσεν), Γερούν φαν Φέλζεν
(Ουαβούμπα) και Βόλκερ Γκέτσε (Γκριό).
Οι
ταινίες μας ταξιδεύουν σε διαφορετικές γωνιές του κόσμου. Στο ντοκιμαντέρ Γκριό ο Βόλκερ Γκέτσε πηγαίνει στη
Δυτική Αφρική για να παρακολουθήσει τη ζωή του περίφημου σενεγαλέζου
τραγουδοποιού και «γκριό» (θεματοφύλακα των επικών ιστοριών της πατρίδας του)
Αμπλαγέ Σισοκό. Έναυσμα για τον σκηνοθέτη αποτέλεσε η προσωπική ενασχόλησή του
με τη μουσική. «Σπούδασα μουσική στην Κολωνία και στη συνέχεια στη Νέα Υόρκη κι
έτσι μου δόθηκε η ευκαιρία να ανακαλύψω τους παραλληλισμούς ανάμεσα στην παραδοσιακή
μουσική και την τζαζ-φολκ. Η Αφρική διαθέτει συναρπαστική μουσική παράδοση και
θέλησα να ερευνήσω από κοντά αυτό το θέμα. Στην πορεία, συνειδητοποίησα ότι οι
μουσικοί που φτάνουμε από την Ευρώπη στην Αφρική είμαστε ‘’φορτωμένοι’’ με
ακαδημαϊκές γνώσεις. Αυτό δεν ισχύει εκεί. Στην Αφρική η μουσική είναι βίωμα,
παίζει σημαντικό ρόλο στην κοινωνία. Έμαθα λοιπόν εκεί να προσεγγίζω τη μουσική
με τον τρόπο των ντόπιων, να αφήνομαι», εξήγησε ο δημιουργός. Κατά τη διάρκεια
των γυρισμάτων, ο ίδιος διαπίστωσε ότι οι «γκριό», που σταδιακά σπανίζουν,
έρχονται κι αυτοί αντιμέτωποι με τον σύγχρονο κόσμο που επιβάλλει ραγδαίες
αλλαγές στις μακραίωνες παραδόσεις. «Στο παρελθόν οι ‘’γκριό’’ αφηγούνταν
ιστορίες χωριών ή τις περιπέτειες βασιλέων. Πλέον οι ίδιοι ενημερώνονται από τα
ΜΜΕ και αφηγούνται σύγχρονα γεγονότα που συμβαίνουν ανά τον κόσμο. Η
παγκοσμιοποίηση τους αγγίζει κι αυτούς. Επίσης, κάνουν αναφορές σε προσωπικά
γεγονότα, κάτι που δεν ίσχυε παλιά. Για παράδειγμα, ένας “γκριό” δεν θα μιλούσε
ποτέ για την κόρη του», κατέληξε ο σκηνοθέτης.
ταινίες μας ταξιδεύουν σε διαφορετικές γωνιές του κόσμου. Στο ντοκιμαντέρ Γκριό ο Βόλκερ Γκέτσε πηγαίνει στη
Δυτική Αφρική για να παρακολουθήσει τη ζωή του περίφημου σενεγαλέζου
τραγουδοποιού και «γκριό» (θεματοφύλακα των επικών ιστοριών της πατρίδας του)
Αμπλαγέ Σισοκό. Έναυσμα για τον σκηνοθέτη αποτέλεσε η προσωπική ενασχόλησή του
με τη μουσική. «Σπούδασα μουσική στην Κολωνία και στη συνέχεια στη Νέα Υόρκη κι
έτσι μου δόθηκε η ευκαιρία να ανακαλύψω τους παραλληλισμούς ανάμεσα στην παραδοσιακή
μουσική και την τζαζ-φολκ. Η Αφρική διαθέτει συναρπαστική μουσική παράδοση και
θέλησα να ερευνήσω από κοντά αυτό το θέμα. Στην πορεία, συνειδητοποίησα ότι οι
μουσικοί που φτάνουμε από την Ευρώπη στην Αφρική είμαστε ‘’φορτωμένοι’’ με
ακαδημαϊκές γνώσεις. Αυτό δεν ισχύει εκεί. Στην Αφρική η μουσική είναι βίωμα,
παίζει σημαντικό ρόλο στην κοινωνία. Έμαθα λοιπόν εκεί να προσεγγίζω τη μουσική
με τον τρόπο των ντόπιων, να αφήνομαι», εξήγησε ο δημιουργός. Κατά τη διάρκεια
των γυρισμάτων, ο ίδιος διαπίστωσε ότι οι «γκριό», που σταδιακά σπανίζουν,
έρχονται κι αυτοί αντιμέτωποι με τον σύγχρονο κόσμο που επιβάλλει ραγδαίες
αλλαγές στις μακραίωνες παραδόσεις. «Στο παρελθόν οι ‘’γκριό’’ αφηγούνταν
ιστορίες χωριών ή τις περιπέτειες βασιλέων. Πλέον οι ίδιοι ενημερώνονται από τα
ΜΜΕ και αφηγούνται σύγχρονα γεγονότα που συμβαίνουν ανά τον κόσμο. Η
παγκοσμιοποίηση τους αγγίζει κι αυτούς. Επίσης, κάνουν αναφορές σε προσωπικά
γεγονότα, κάτι που δεν ίσχυε παλιά. Για παράδειγμα, ένας “γκριό” δεν θα μιλούσε
ποτέ για την κόρη του», κατέληξε ο σκηνοθέτης.
Στην
Αφρική, αυτή τη φορά όμως στην Κένυα, διαδραματίζεται το ντοκιμαντέρ Ουαβούμπα
του Γερούν φαν Φέλζεν, που εστιάζει στον κόσμο των πνευμάτων. Όπως εξήγησε ο
σκηνοθέτης, ο τίτλος της ταινίας σημαίνει «ψάρι» και παραπέμπει σε μία μικρή
φυλή ψαράδων που ζει σε νησί της Ανατολικής Κένυας. Σε ερώτηση σχετικά με το
πώς αποφάσισε να καταγράψει μία τέτοια ιστορία, ο ίδιος απάντησε: «Μεγάλωσα
στην Κένυα και κράτησα από εκεί καταπληκτικές αναμνήσεις. Όταν ήμουν παιδί είχα
γνωρίσει έναν ψαρά που μου αφηγήθηκε ιστορίες για τα πνεύματα της θάλασσας.
Μαγεύτηκα. Όταν επέστρεψα πριν από μερικά χρόνια εκεί, θέλησα να ξαναβρώ τον
μαγικό κόσμο της παιδικής μου ηλικίας. Ανακάλυψα λοιπόν έναν ψαρά, που μου
θύμισε εκείνον τον ψαρά των παιδικών μου χρόνων και για άλλη μία φορά είχα την
ευκαιρία να ακούσω εκπληκτικές ιστορίες». Σύμφωνα με τον ολλανδό δημιουργό, ο
Μασούντ, ο κεντρικός ήρωας της ταινίας, θυμίζει
τον ήρωα από το «Γέρο και τη θάλασσα» του Ε. Χέμινγουεϊ. «Ο Μασούντ μου
μίλησε για τεράστια ψάρια, για έναν καρχαρία μεγαλύτερο από το κανό του, που
ζύγιζε πάνω από 400 κιλά. Μου είπε ότι με έναν τέτοιο καρχαρία χρειάστηκε
κάποτε να παλέψει όλη τη νύχτα. Το ξημέρωμα, αφού τον νίκησε, δοκίμασε να τον
ανεβάσει πάνω στο κανό του, το οποίο μάλιστα χρειάστηκε να γεμίσει με νερό. Δεν
ξέρω πόση αλήθεια υπάρχει σε τέτοιες ιστορίες, αλλά μου φαίνονται
συναρπαστικές. Πήγαμε για ψάρεμα με τον Μασούντ και εντυπωσιάστηκα από τις
γνώσεις του για τη θάλασσα κι έτσι αποφάσισα να αφηγηθώ την ιστορία του»,
επεσήμανε ο σκηνοθέτης. Κεντρική θέση στην ταινία έχει η σχέση του ανθρώπου με
τη φύση. «Στην Αφρική οι άνθρωποι έχουν διαφορετική επαφή με τη φύση από αυτήν
που έχουμε εμείς στην Ευρώπη. Εκεί ο ήλιος είναι δυνατός, ο άνεμος καυτός. Τα
βράδια, η φαντασία των ψαράδων που βγαίνουν για ψάρεμα, οργιάζει. Όλοι μιλάνε
για τα πνεύματα που τρέχουν πάνω στη θάλασσα και, καθώς βλέπεις την επιφάνειά
της να λαμπιρίζει, δεν μπορείς παρά να αναρωτιέσαι αν υπάρχει τελικά κάτι
παραπάνω από αυτό που βλέπεις με τα μάτια. Κι αυτό είναι κάτι που με συγκινεί»,
υπογράμμισε ο σκηνοθέτης.
Αφρική, αυτή τη φορά όμως στην Κένυα, διαδραματίζεται το ντοκιμαντέρ Ουαβούμπα
του Γερούν φαν Φέλζεν, που εστιάζει στον κόσμο των πνευμάτων. Όπως εξήγησε ο
σκηνοθέτης, ο τίτλος της ταινίας σημαίνει «ψάρι» και παραπέμπει σε μία μικρή
φυλή ψαράδων που ζει σε νησί της Ανατολικής Κένυας. Σε ερώτηση σχετικά με το
πώς αποφάσισε να καταγράψει μία τέτοια ιστορία, ο ίδιος απάντησε: «Μεγάλωσα
στην Κένυα και κράτησα από εκεί καταπληκτικές αναμνήσεις. Όταν ήμουν παιδί είχα
γνωρίσει έναν ψαρά που μου αφηγήθηκε ιστορίες για τα πνεύματα της θάλασσας.
Μαγεύτηκα. Όταν επέστρεψα πριν από μερικά χρόνια εκεί, θέλησα να ξαναβρώ τον
μαγικό κόσμο της παιδικής μου ηλικίας. Ανακάλυψα λοιπόν έναν ψαρά, που μου
θύμισε εκείνον τον ψαρά των παιδικών μου χρόνων και για άλλη μία φορά είχα την
ευκαιρία να ακούσω εκπληκτικές ιστορίες». Σύμφωνα με τον ολλανδό δημιουργό, ο
Μασούντ, ο κεντρικός ήρωας της ταινίας, θυμίζει
τον ήρωα από το «Γέρο και τη θάλασσα» του Ε. Χέμινγουεϊ. «Ο Μασούντ μου
μίλησε για τεράστια ψάρια, για έναν καρχαρία μεγαλύτερο από το κανό του, που
ζύγιζε πάνω από 400 κιλά. Μου είπε ότι με έναν τέτοιο καρχαρία χρειάστηκε
κάποτε να παλέψει όλη τη νύχτα. Το ξημέρωμα, αφού τον νίκησε, δοκίμασε να τον
ανεβάσει πάνω στο κανό του, το οποίο μάλιστα χρειάστηκε να γεμίσει με νερό. Δεν
ξέρω πόση αλήθεια υπάρχει σε τέτοιες ιστορίες, αλλά μου φαίνονται
συναρπαστικές. Πήγαμε για ψάρεμα με τον Μασούντ και εντυπωσιάστηκα από τις
γνώσεις του για τη θάλασσα κι έτσι αποφάσισα να αφηγηθώ την ιστορία του»,
επεσήμανε ο σκηνοθέτης. Κεντρική θέση στην ταινία έχει η σχέση του ανθρώπου με
τη φύση. «Στην Αφρική οι άνθρωποι έχουν διαφορετική επαφή με τη φύση από αυτήν
που έχουμε εμείς στην Ευρώπη. Εκεί ο ήλιος είναι δυνατός, ο άνεμος καυτός. Τα
βράδια, η φαντασία των ψαράδων που βγαίνουν για ψάρεμα, οργιάζει. Όλοι μιλάνε
για τα πνεύματα που τρέχουν πάνω στη θάλασσα και, καθώς βλέπεις την επιφάνειά
της να λαμπιρίζει, δεν μπορείς παρά να αναρωτιέσαι αν υπάρχει τελικά κάτι
παραπάνω από αυτό που βλέπεις με τα μάτια. Κι αυτό είναι κάτι που με συγκινεί»,
υπογράμμισε ο σκηνοθέτης.
Με
εντελώς διαφορετικό φόντο, ένα χωριό της Ουρουγουάης, η ταινία Η Μπέλα Βίστα της Αλίσα Κάνο καταγράφει
την ασυνήθιστη ιστορία ενός σπιτιού που ξεκίνησε στεγάζοντας έναν ποδοσφαιρικό
σύλλογο, στη συνέχεια έγινε οίκος ανοχής με τραβεστί και κατέληξε να λειτουργεί
ως καθολικό ξωκλήσι. Η ιστορία βασίζεται σε αληθινό περιστατικό, για το οποίο η
σκηνοθέτιδα ενημερώθηκε από σχετικό ρεπορτάζ εφημερίδας. «Διάβασα ότι υπήρχε
ένας οίκος ανοχής ο οποίος έγινε οίκος προσευχής. Μου φάνηκε ενδιαφέρουσα
ιστορία και όταν πήγα στο χωριό για να την ερευνήσω, ανακάλυψα ότι στον ίδιο
χώρο έδρευε παλιότερα ποδοσφαιρικός σύλλογος», εξήγησε η ίδια. Η ταινία είναι
ένας συνδυασμός μυθοπλασίας και ντοκιμαντέρ. Σε ερώτηση για το πώς
αντιλαμβάνονται οι θεατές αυτό το στοιχείο, η κ. Κάνο επεσήμανε: «Επειδή δεν
διέθετα αρχειακό υλικό, αποφάσισα να βάλω τους ήρωες να παίξουν την ιστορία και
όχι απλώς να μιλούν γι’ αυτήν. Κι αυτό γιατί διαπίστωσα ότι οι άνθρωποι αυτοί
χρησιμοποιούν το σώμα τους, κινούνται με έναν συγκεκριμένο τρόπο. Οι θεατές
στην Ουρουγουάη είναι εξοικειωμένοι με τέτοια θέματα και βρήκαν ότι η ιστορία
δεν απέχει από την πραγματικότητα. Σε άλλες χώρες, όπως για παράδειγμα στην
Τσεχία, οι θεατές με ρωτούσαν αν οι χαρακτήρες που εμφανίζονται στο φιλμ είναι
ηθοποιοί. Στην πραγματικότητα δεν εμφανίζεται στην ταινία παρά μόνο ένας
ηθοποιός, όλοι οι υπόλοιποι είναι
πραγματικά πρόσωπα». Πέρα από το προφανές, πρώτο επίπεδο του
διασκεδαστικού αυτού ντοκιμαντέρ, κρύβεται ένα αιχμηρό σχόλιο της σκηνοθέτιδας
για την υποκρισία και την προκατάληψη. «Άλλα γίνονται τη νύχτα κι άλλα τη μέρα.
Οι ίδιοι αυτοί άνθρωποι που το πρωί πηγαίνουν στην εκκλησία, είναι αυτοί που
όταν πέσει το σκοτάδι πηγαίνουν στον οίκο ανοχής», τόνισε η δημιουργός.
εντελώς διαφορετικό φόντο, ένα χωριό της Ουρουγουάης, η ταινία Η Μπέλα Βίστα της Αλίσα Κάνο καταγράφει
την ασυνήθιστη ιστορία ενός σπιτιού που ξεκίνησε στεγάζοντας έναν ποδοσφαιρικό
σύλλογο, στη συνέχεια έγινε οίκος ανοχής με τραβεστί και κατέληξε να λειτουργεί
ως καθολικό ξωκλήσι. Η ιστορία βασίζεται σε αληθινό περιστατικό, για το οποίο η
σκηνοθέτιδα ενημερώθηκε από σχετικό ρεπορτάζ εφημερίδας. «Διάβασα ότι υπήρχε
ένας οίκος ανοχής ο οποίος έγινε οίκος προσευχής. Μου φάνηκε ενδιαφέρουσα
ιστορία και όταν πήγα στο χωριό για να την ερευνήσω, ανακάλυψα ότι στον ίδιο
χώρο έδρευε παλιότερα ποδοσφαιρικός σύλλογος», εξήγησε η ίδια. Η ταινία είναι
ένας συνδυασμός μυθοπλασίας και ντοκιμαντέρ. Σε ερώτηση για το πώς
αντιλαμβάνονται οι θεατές αυτό το στοιχείο, η κ. Κάνο επεσήμανε: «Επειδή δεν
διέθετα αρχειακό υλικό, αποφάσισα να βάλω τους ήρωες να παίξουν την ιστορία και
όχι απλώς να μιλούν γι’ αυτήν. Κι αυτό γιατί διαπίστωσα ότι οι άνθρωποι αυτοί
χρησιμοποιούν το σώμα τους, κινούνται με έναν συγκεκριμένο τρόπο. Οι θεατές
στην Ουρουγουάη είναι εξοικειωμένοι με τέτοια θέματα και βρήκαν ότι η ιστορία
δεν απέχει από την πραγματικότητα. Σε άλλες χώρες, όπως για παράδειγμα στην
Τσεχία, οι θεατές με ρωτούσαν αν οι χαρακτήρες που εμφανίζονται στο φιλμ είναι
ηθοποιοί. Στην πραγματικότητα δεν εμφανίζεται στην ταινία παρά μόνο ένας
ηθοποιός, όλοι οι υπόλοιποι είναι
πραγματικά πρόσωπα». Πέρα από το προφανές, πρώτο επίπεδο του
διασκεδαστικού αυτού ντοκιμαντέρ, κρύβεται ένα αιχμηρό σχόλιο της σκηνοθέτιδας
για την υποκρισία και την προκατάληψη. «Άλλα γίνονται τη νύχτα κι άλλα τη μέρα.
Οι ίδιοι αυτοί άνθρωποι που το πρωί πηγαίνουν στην εκκλησία, είναι αυτοί που
όταν πέσει το σκοτάδι πηγαίνουν στον οίκο ανοχής», τόνισε η δημιουργός.
Το
ντοκιμαντέρ Πέρα από το Βρίτσεν του
Ντάνιελ Άσμπα αφηγείται την ιστορία τριών εφήβων με παραβατική συμπεριφορά, τρία
χρόνια μετά την απoφυλάκισή τους από σωφρονιστήριο στο Βραδεμβούργο. Μέσα από
τα μάτια τους, καθώς προσπαθούν να επανενταχθούν στην κοινωνία, η ταινία
αποκαλύπτει τις ελπίδες, την υπερηφάνεια, τις σκέψεις και τους φόβους τους.
«Δούλεψα ως εθελοντής κοινωνικός λειτουργός στο σωφρονιστικό αυτό ίδρυμα και
αποφάσισα να παρακολουθήσω τις ιστορίες πέντε κρατούμενων. Τους έπεισα να το
κάνουν, κατέληξα στους τέσσερις από αυτούς, στην ταινία όμως εμφανίζονται
τελικά οι τρεις, καθώς ένας δεν μου
έδωσε την άδεια να χρησιμοποιήσω το υλικό που είχα συγκεντρώσει», είπε αρχικά ο
σκηνοθέτης. Η επανένταξη των αποφυλακισθέντων στην κοινωνία δεν είναι εύκολη
διαδικασία. «Όταν άρχισα να γυρίζω την ταινία οι άλλοι μου έλεγαν ότι από τους
πέντε άντρες τουλάχιστον οι τρεις θα επέστρεφαν στη φυλακή. Εγώ, ίσως με κάποια
αφέλεια, έβλεπα αυτούς τους ανθρώπους που ήθελαν να ξεκινήσουν μία νέα ζωή,
είχαν ενθουσιασμό και για το λόγο αυτό θέλησα να διερευνήσω ποια εμπόδια
αντιμετωπίζουν οι νέοι που αποφυλακίζονται», υπογράμμισε ο ίδιος. Η εύρεση μιας θέσης εργασίας μετά τη φυλακή
είναι δύσκολη υπόθεση. «Ένας από τους ήρωες βρίσκει δουλειά σε χοιροστάσιο και
είναι χαρούμενος γι’ αυτό, παρόλο που πρόκειται για μία πολύ βρώμικη δουλειά»,
παρατήρησε ο κ. Άσμπα. Στόχος του, όπως πρόσθεσε, δεν ήταν μέσα από την ταινία
να δώσει απαντήσεις, αλλά κυρίως να δείξει ότι το σύστημα της κοινωνικής
πρόνοιας δεν λειτουργεί αποτελεσματικά. Σε ερώτηση σχετικά με το αν ο ίδιος
νιώθει κάποιο αίσθημα πικρίας ή λύπης για τον τρόπο με τον οποίο εξελίσσονται
οι ζωές των τριών ηρώων της ταινίας, ο δημιουργός απάντησε: «Ως
κινηματογραφιστής προσπάθησα να διατηρήσω αποστάσεις από την ιστορία, να παίξω
τον ρόλο παρατηρητή. Ωστόσο, υπήρξαν στιγμές που δεν απέφυγα την εμπλοκή. Όταν
κάποια στιγμή τους είδα να παίρνουν ναρκωτικά, τους είπα: “Μήπως να το
περιορίσετε λίγο”; Κατάλαβα ότι ξαφνιάστηκαν και στην πορεία αποφάσισα να είμαι
μόνο κινηματογραφιστής, να αποφύγω το ρόλο του κοινωνικού λειτουργού».
ντοκιμαντέρ Πέρα από το Βρίτσεν του
Ντάνιελ Άσμπα αφηγείται την ιστορία τριών εφήβων με παραβατική συμπεριφορά, τρία
χρόνια μετά την απoφυλάκισή τους από σωφρονιστήριο στο Βραδεμβούργο. Μέσα από
τα μάτια τους, καθώς προσπαθούν να επανενταχθούν στην κοινωνία, η ταινία
αποκαλύπτει τις ελπίδες, την υπερηφάνεια, τις σκέψεις και τους φόβους τους.
«Δούλεψα ως εθελοντής κοινωνικός λειτουργός στο σωφρονιστικό αυτό ίδρυμα και
αποφάσισα να παρακολουθήσω τις ιστορίες πέντε κρατούμενων. Τους έπεισα να το
κάνουν, κατέληξα στους τέσσερις από αυτούς, στην ταινία όμως εμφανίζονται
τελικά οι τρεις, καθώς ένας δεν μου
έδωσε την άδεια να χρησιμοποιήσω το υλικό που είχα συγκεντρώσει», είπε αρχικά ο
σκηνοθέτης. Η επανένταξη των αποφυλακισθέντων στην κοινωνία δεν είναι εύκολη
διαδικασία. «Όταν άρχισα να γυρίζω την ταινία οι άλλοι μου έλεγαν ότι από τους
πέντε άντρες τουλάχιστον οι τρεις θα επέστρεφαν στη φυλακή. Εγώ, ίσως με κάποια
αφέλεια, έβλεπα αυτούς τους ανθρώπους που ήθελαν να ξεκινήσουν μία νέα ζωή,
είχαν ενθουσιασμό και για το λόγο αυτό θέλησα να διερευνήσω ποια εμπόδια
αντιμετωπίζουν οι νέοι που αποφυλακίζονται», υπογράμμισε ο ίδιος. Η εύρεση μιας θέσης εργασίας μετά τη φυλακή
είναι δύσκολη υπόθεση. «Ένας από τους ήρωες βρίσκει δουλειά σε χοιροστάσιο και
είναι χαρούμενος γι’ αυτό, παρόλο που πρόκειται για μία πολύ βρώμικη δουλειά»,
παρατήρησε ο κ. Άσμπα. Στόχος του, όπως πρόσθεσε, δεν ήταν μέσα από την ταινία
να δώσει απαντήσεις, αλλά κυρίως να δείξει ότι το σύστημα της κοινωνικής
πρόνοιας δεν λειτουργεί αποτελεσματικά. Σε ερώτηση σχετικά με το αν ο ίδιος
νιώθει κάποιο αίσθημα πικρίας ή λύπης για τον τρόπο με τον οποίο εξελίσσονται
οι ζωές των τριών ηρώων της ταινίας, ο δημιουργός απάντησε: «Ως
κινηματογραφιστής προσπάθησα να διατηρήσω αποστάσεις από την ιστορία, να παίξω
τον ρόλο παρατηρητή. Ωστόσο, υπήρξαν στιγμές που δεν απέφυγα την εμπλοκή. Όταν
κάποια στιγμή τους είδα να παίρνουν ναρκωτικά, τους είπα: “Μήπως να το
περιορίσετε λίγο”; Κατάλαβα ότι ξαφνιάστηκαν και στην πορεία αποφάσισα να είμαι
μόνο κινηματογραφιστής, να αποφύγω το ρόλο του κοινωνικού λειτουργού».
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ
ΤΥΠΟΥ
ΤΥΠΟΥ
ΔΗΜΗΤΡΗΣ
ΠΑΠΑΔΟΥΛΗΣ-ΤΟ ΠΟΛΛΑΠΛΟ ΔΩΡΟ / HIPPIE HIPPIE MATALA! MATALA! / ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΜΙΑΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ /
ΝΕΟΝΑΖΙ: ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΗΣ ΜΝΗΜΗΣ
ΠΑΠΑΔΟΥΛΗΣ-ΤΟ ΠΟΛΛΑΠΛΟ ΔΩΡΟ / HIPPIE HIPPIE MATALA! MATALA! / ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΜΙΑΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ /
ΝΕΟΝΑΖΙ: ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΗΣ ΜΝΗΜΗΣ
Συνέντευξη
Τύπου παραχώρησαν την Τρίτη 19 Μαρτίου 2013, στο πλαίσιο του 15ου Φεστιβάλ
Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, οι σκηνοθέτες Στέλα Αλισάνογλου (Δημήτρης Παπαδούλης-Το πολλαπλό δώρο), Γιώργος Βαρελάς (Hippie Hippie Matala! Matala!), Χρύσα Τζελέπη και Άκης Κερσανίδης (Το χρονικό μιας καταστροφής) και
Στέλιος Κούλογλου (Νεοναζί: Το ολοκαύτωμα
της μνήμης).
Τύπου παραχώρησαν την Τρίτη 19 Μαρτίου 2013, στο πλαίσιο του 15ου Φεστιβάλ
Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, οι σκηνοθέτες Στέλα Αλισάνογλου (Δημήτρης Παπαδούλης-Το πολλαπλό δώρο), Γιώργος Βαρελάς (Hippie Hippie Matala! Matala!), Χρύσα Τζελέπη και Άκης Κερσανίδης (Το χρονικό μιας καταστροφής) και
Στέλιος Κούλογλου (Νεοναζί: Το ολοκαύτωμα
της μνήμης).
Στο ντοκιμαντέρ της, η Στέλα Αλισάνογλου σκιαγραφεί το πορτρέτο
του γιατρού και πεζογράφου Δημήτρη Παπαδούλη, ο οποίος τα τελευταία 23 χρόνια
πάσχει από σκλήρυνση κατά πλάκας. Η σκηνοθέτιδα τον γνώρισε τυχαία μέσω ενός
κοινού φίλου, όταν ο Δ. Παπαδούλης έψαχνε κάποιον να ψηφιοποιήσει μια παλιά
βιβλιοπαρουσίασή του. «Για πρώτη φορά άκουσα τη φωνή του όταν με πήρε τηλέφωνο για
να με ευχαριστήσει. Μετά αρχίσαμε να επικοινωνούμε μέσω Facebook και e–mails, καθώς για εκείνον το 90% του κόσμου του βρίσκεται στο διαδίκτυο.
Όταν έκανα το πρώτο, δοκιμαστικό βίντεο μαζί του, ήξερα ότι αυτός ο άνθρωπος
είχε να μου δώσει κάτι παραπάνω από μια ιστορία κάποιου που νοσεί. Το χιούμορ
και ο αυτοσαρκασμός του είναι τέτοιο που δεν σου δημιουργεί το αίσθημα της
λύπησης. Ας μην ξεχνάμε, άλλωστε ότι παρόλο που δεν κουνά τα χέρια του, γράφει
βιβλία 700 σελίδων», επεσήμανε η δημιουργός. Απαντώντας στο ερώτημα «πότε
κλείνει η κάμερα;» σε μια ιστορία όπου παρουσιάζονται ιδιωτικές στιγμές και
ανθρώπινα συναισθήματα, η σκηνοθέτιδα υπογράμμισε: «Μου είπε ‘’κάνε ότι θες και
μη με ρωτάς’’, αλλά περιέργως αυτό με δυσκόλεψε περισσότερο. Ήθελα να μπω στη
ζωή του χωρίς να τον ξεγυμνώσω, καθώς μεταξύ άλλων, ειπώθηκαν πράγματα σχετικά
με φαρμακευτικές εταιρείες και παλιές ερωτικές του σχέσεις. Όταν τελικά την
είδε, τον ρώτησα ’θα τη βγάλουμε την ταινία;” Και εκείνος συγκινημένος απάντησε
‘’Με τα χίλια!. Έτσι κι αλλιώς, από τη στιγμή που γράφω, εκτίθεμαι”».
του γιατρού και πεζογράφου Δημήτρη Παπαδούλη, ο οποίος τα τελευταία 23 χρόνια
πάσχει από σκλήρυνση κατά πλάκας. Η σκηνοθέτιδα τον γνώρισε τυχαία μέσω ενός
κοινού φίλου, όταν ο Δ. Παπαδούλης έψαχνε κάποιον να ψηφιοποιήσει μια παλιά
βιβλιοπαρουσίασή του. «Για πρώτη φορά άκουσα τη φωνή του όταν με πήρε τηλέφωνο για
να με ευχαριστήσει. Μετά αρχίσαμε να επικοινωνούμε μέσω Facebook και e–mails, καθώς για εκείνον το 90% του κόσμου του βρίσκεται στο διαδίκτυο.
Όταν έκανα το πρώτο, δοκιμαστικό βίντεο μαζί του, ήξερα ότι αυτός ο άνθρωπος
είχε να μου δώσει κάτι παραπάνω από μια ιστορία κάποιου που νοσεί. Το χιούμορ
και ο αυτοσαρκασμός του είναι τέτοιο που δεν σου δημιουργεί το αίσθημα της
λύπησης. Ας μην ξεχνάμε, άλλωστε ότι παρόλο που δεν κουνά τα χέρια του, γράφει
βιβλία 700 σελίδων», επεσήμανε η δημιουργός. Απαντώντας στο ερώτημα «πότε
κλείνει η κάμερα;» σε μια ιστορία όπου παρουσιάζονται ιδιωτικές στιγμές και
ανθρώπινα συναισθήματα, η σκηνοθέτιδα υπογράμμισε: «Μου είπε ‘’κάνε ότι θες και
μη με ρωτάς’’, αλλά περιέργως αυτό με δυσκόλεψε περισσότερο. Ήθελα να μπω στη
ζωή του χωρίς να τον ξεγυμνώσω, καθώς μεταξύ άλλων, ειπώθηκαν πράγματα σχετικά
με φαρμακευτικές εταιρείες και παλιές ερωτικές του σχέσεις. Όταν τελικά την
είδε, τον ρώτησα ’θα τη βγάλουμε την ταινία;” Και εκείνος συγκινημένος απάντησε
‘’Με τα χίλια!. Έτσι κι αλλιώς, από τη στιγμή που γράφω, εκτίθεμαι”».
Το διαδίκτυο έπαιξε καθοριστικό ρόλο και στην περίπτωση της
ταινίας του Γιώργου Βαρελά Hippie-Hippie
Matala! Matala!. Ένας παλιός χίπης από τη Γερμανία ο οποίος είχε ζήσει στα
Μάταλα, άρχισε να ψάχνει φίλους της εποχής εκείνης μέσω του Facebook και τελικά διοργάνωσε μια συνάντηση επανένωσης στις σπηλιές αυτού
του μικρού χωριού της Κρήτης. Ο σκηνοθέτης παρακολούθησε το γεγονός και με
αφορμή αυτό, έκανε μια αναδρομή στο κίνημα. Ένας από τους πιο ενδιαφέροντες
χαρακτήρες της ταινίας είναι ο Γιώργης Γερμανάκης, ο οποίος πέθανε πέρσι τον Ιανουάριο
και ήταν 20 ετών όταν οι χίπηδες ανακάλυψαν το χωριό. «Σε όλη του τη ζωή
παρέμεινε χίπης. Η ζωή του ήταν πια συνυφασμένη με αυτό που είδε και πίστεψε
τότε. Ο Γιώργης παρέμεινε ένα 20χρονο παιδί», είπε ο σκηνοθέτης. Μια άλλη
ενδιαφέρουσα ιστορία ήταν αυτή του Γερμανού Έλμαρ, ο οποίος με αφορμή τα Μάταλα
έμαθε ελληνικά και έγινε νεοελληνιστής στο πανεπιστήμιο του Ντόρτμουντ. Ο ίδιος
παρακολούθησε την πρεμιέρα του ντοκιμαντέρ στο 15ο ΦΝΘ και όπως αφηγήθηκε
ο σκηνοθέτης, «ευχαρίστησε τους Έλληνες για αυτό που του πρόσφεραν, τη γλώσσα,
τη φιλοξενία, τον πολιτισμό και όλα αυτά που τον έκαναν άνθρωπο». Τι ήταν όμως στην
πραγματικότητα οι χίπηδες; Υπήρχαν «ταμπέλες» για αυτούς; «Στα Μάταλα υπήρχαν
τα «φρικιά», δηλαδή οι νέοι που ψάχνονταν γενικότερα, καθώς ζούσαν σε εποχές
αλλαγών, με γεγονότα όπως ο πόλεμος στο Βιετνάμ, ο Μάης του ’68, κλπ, οι οποίοι
προσπαθούσαν να χαράξουν μια πορεία ζωής έξω από τον κομφορμισμό. Επίσης
υπήρχαν και οι ταξιδευτές που μετά την Ινδία και το Νεπάλ ερχόταν και στα
Μάταλα. Αργότερα, ήρθαν και τα λεγόμενα κλεφτρόνια. Αυτός, όμως είναι ένας από
τους μύθους των Ματάλων: Δεν ομογενοποιούνται όλοι κάτω από τη λέξη χίπης»,
εξήγησε ο κ. Βαρελάς. Όσο για το παρόν των Ματάλων, ο ίδιος υπογράμμισε: «Το περιβάλλον
έχει αλλοιωθεί τελείως. Βρήκαμε εικόνες από τα Μάταλα του ’70 και ήταν μια
ουτοπία, ένα ψαροχώρι 30 κατοίκων και το γαλάζιο του Λιβυκού Πελάγους, ιδανικό
για τους χίπηδες που κυνηγούσαν την επιστροφή στη φύση. Σήμερα είναι μια λίγο
άναρχα αναπτυγμένη τουριστική περιοχή με πολύ τσιμέντο. Η ιστορία με τους χίπηδες
είναι απλώς ένα κίνητρο για να επισκεφτούν οι τουρίστες το μέρος, με αφορμή την
ιστορία του».
ταινίας του Γιώργου Βαρελά Hippie-Hippie
Matala! Matala!. Ένας παλιός χίπης από τη Γερμανία ο οποίος είχε ζήσει στα
Μάταλα, άρχισε να ψάχνει φίλους της εποχής εκείνης μέσω του Facebook και τελικά διοργάνωσε μια συνάντηση επανένωσης στις σπηλιές αυτού
του μικρού χωριού της Κρήτης. Ο σκηνοθέτης παρακολούθησε το γεγονός και με
αφορμή αυτό, έκανε μια αναδρομή στο κίνημα. Ένας από τους πιο ενδιαφέροντες
χαρακτήρες της ταινίας είναι ο Γιώργης Γερμανάκης, ο οποίος πέθανε πέρσι τον Ιανουάριο
και ήταν 20 ετών όταν οι χίπηδες ανακάλυψαν το χωριό. «Σε όλη του τη ζωή
παρέμεινε χίπης. Η ζωή του ήταν πια συνυφασμένη με αυτό που είδε και πίστεψε
τότε. Ο Γιώργης παρέμεινε ένα 20χρονο παιδί», είπε ο σκηνοθέτης. Μια άλλη
ενδιαφέρουσα ιστορία ήταν αυτή του Γερμανού Έλμαρ, ο οποίος με αφορμή τα Μάταλα
έμαθε ελληνικά και έγινε νεοελληνιστής στο πανεπιστήμιο του Ντόρτμουντ. Ο ίδιος
παρακολούθησε την πρεμιέρα του ντοκιμαντέρ στο 15ο ΦΝΘ και όπως αφηγήθηκε
ο σκηνοθέτης, «ευχαρίστησε τους Έλληνες για αυτό που του πρόσφεραν, τη γλώσσα,
τη φιλοξενία, τον πολιτισμό και όλα αυτά που τον έκαναν άνθρωπο». Τι ήταν όμως στην
πραγματικότητα οι χίπηδες; Υπήρχαν «ταμπέλες» για αυτούς; «Στα Μάταλα υπήρχαν
τα «φρικιά», δηλαδή οι νέοι που ψάχνονταν γενικότερα, καθώς ζούσαν σε εποχές
αλλαγών, με γεγονότα όπως ο πόλεμος στο Βιετνάμ, ο Μάης του ’68, κλπ, οι οποίοι
προσπαθούσαν να χαράξουν μια πορεία ζωής έξω από τον κομφορμισμό. Επίσης
υπήρχαν και οι ταξιδευτές που μετά την Ινδία και το Νεπάλ ερχόταν και στα
Μάταλα. Αργότερα, ήρθαν και τα λεγόμενα κλεφτρόνια. Αυτός, όμως είναι ένας από
τους μύθους των Ματάλων: Δεν ομογενοποιούνται όλοι κάτω από τη λέξη χίπης»,
εξήγησε ο κ. Βαρελάς. Όσο για το παρόν των Ματάλων, ο ίδιος υπογράμμισε: «Το περιβάλλον
έχει αλλοιωθεί τελείως. Βρήκαμε εικόνες από τα Μάταλα του ’70 και ήταν μια
ουτοπία, ένα ψαροχώρι 30 κατοίκων και το γαλάζιο του Λιβυκού Πελάγους, ιδανικό
για τους χίπηδες που κυνηγούσαν την επιστροφή στη φύση. Σήμερα είναι μια λίγο
άναρχα αναπτυγμένη τουριστική περιοχή με πολύ τσιμέντο. Η ιστορία με τους χίπηδες
είναι απλώς ένα κίνητρο για να επισκεφτούν οι τουρίστες το μέρος, με αφορμή την
ιστορία του».
Την ιστορική μνήμη γύρω από τις θηριωδίες των γερμανών ναζί και
των Ελλήνων συνεργατών τους πραγματεύονται, με διαφορετική ματιά, τα
ντοκιμαντέρ Το χρονικό μιας καταστροφής των Χρύσας Τζελέπη και Άκη Κερσανίδη και Νεοναζί: το ολοκαύτωμα της μνήμης του Στέλιου Κούλογλου.
των Ελλήνων συνεργατών τους πραγματεύονται, με διαφορετική ματιά, τα
ντοκιμαντέρ Το χρονικό μιας καταστροφής των Χρύσας Τζελέπη και Άκη Κερσανίδη και Νεοναζί: το ολοκαύτωμα της μνήμης του Στέλιου Κούλογλου.
Στο Χρονικό μιας καταστροφής, οι σκηνοθέτες καταγράφουν μαρτυρίες επιζώντων από το
Ολοκαύτωμα στο Χορτιάτη. Οι άνθρωποι αυτοί, που έζησαν τη φρίκη, δεν ήταν πάντα
εύκολο να αναβιώσουν τα γεγονότα μπροστά στην κάμερα. «Άλλους ήταν εύκολο να
τους προσεγγίσεις, αλλά για άλλους ήταν πολύ οδυνηρή εμπειρία», είπε η κ. Τζελέπη.
Μια από τους επιζήσαντες γλίτωσε δύο φορές από το θάνατο και ύστερα από χρόνια
δέχτηκε ένα τηλεφώνημα από ταγματασφαλίτη που της ζητούσε συγχώρεση. «Αυτή η
γυναίκα διηγήθηκε με κάθε λεπτομέρεια τα γεγονότα, σαν να τα ξαναζούσε, γιατί
ήθελε να τα μάθουν οι επόμενες γενιές με κάθε λεπτομέρεια. Επιλέγει συνειδητά
το δρόμο της γνώσης έτσι ώστε να μην επαναληφθεί η τραγωδία», σημείωσε η κ.
Τζελέπη. Πώς αυτοί οι άνθρωποι βλέπουν τη σύγχρονη κατάσταση στην Ελλάδα; «Ορισμένοι
επιλέγουν να μην την παρακολουθούν, ενώ άλλοι όπως ο κύριος Άλκης που ήταν
στρατιώτης του ΕΛΑΣ, παρακολουθεί τα γεγονότα και γι’ αυτόν είναι ένα είδος déjà-vu.
Eπανέρχονται γεγονότα που έζησε και φοβάται ότι ίσως γίνουν ίσως χειρότερα»,
απάντησε η κ. Τζελέπη. Οι δύο σκηνοθέτες αποφάσισαν να γυρίσουν το ντοκιμαντέρ
γιατί οι άνθρωποι μεγαλώνουν και φεύγουν από τη ζωή και είναι σημαντικό να
καταγραφούν οι μαρτυρίες όσων έζησαν τα γεγονότα από πρώτο χέρι. «Μετά την
κατοχή έγινε ο εμφύλιος και είχαν θαφτεί αυτά τα θέματα. Ήταν πολύ σημαντικό
για μας να βγάλουμε προς τα έξω μνήμες γιατί μέχρι και σήμερα δεν υπάρχει αυτός
ο διάλογος στην ελληνική κοινωνία», τόνισε ο κ. Κερσανίδης.
Ολοκαύτωμα στο Χορτιάτη. Οι άνθρωποι αυτοί, που έζησαν τη φρίκη, δεν ήταν πάντα
εύκολο να αναβιώσουν τα γεγονότα μπροστά στην κάμερα. «Άλλους ήταν εύκολο να
τους προσεγγίσεις, αλλά για άλλους ήταν πολύ οδυνηρή εμπειρία», είπε η κ. Τζελέπη.
Μια από τους επιζήσαντες γλίτωσε δύο φορές από το θάνατο και ύστερα από χρόνια
δέχτηκε ένα τηλεφώνημα από ταγματασφαλίτη που της ζητούσε συγχώρεση. «Αυτή η
γυναίκα διηγήθηκε με κάθε λεπτομέρεια τα γεγονότα, σαν να τα ξαναζούσε, γιατί
ήθελε να τα μάθουν οι επόμενες γενιές με κάθε λεπτομέρεια. Επιλέγει συνειδητά
το δρόμο της γνώσης έτσι ώστε να μην επαναληφθεί η τραγωδία», σημείωσε η κ.
Τζελέπη. Πώς αυτοί οι άνθρωποι βλέπουν τη σύγχρονη κατάσταση στην Ελλάδα; «Ορισμένοι
επιλέγουν να μην την παρακολουθούν, ενώ άλλοι όπως ο κύριος Άλκης που ήταν
στρατιώτης του ΕΛΑΣ, παρακολουθεί τα γεγονότα και γι’ αυτόν είναι ένα είδος déjà-vu.
Eπανέρχονται γεγονότα που έζησε και φοβάται ότι ίσως γίνουν ίσως χειρότερα»,
απάντησε η κ. Τζελέπη. Οι δύο σκηνοθέτες αποφάσισαν να γυρίσουν το ντοκιμαντέρ
γιατί οι άνθρωποι μεγαλώνουν και φεύγουν από τη ζωή και είναι σημαντικό να
καταγραφούν οι μαρτυρίες όσων έζησαν τα γεγονότα από πρώτο χέρι. «Μετά την
κατοχή έγινε ο εμφύλιος και είχαν θαφτεί αυτά τα θέματα. Ήταν πολύ σημαντικό
για μας να βγάλουμε προς τα έξω μνήμες γιατί μέχρι και σήμερα δεν υπάρχει αυτός
ο διάλογος στην ελληνική κοινωνία», τόνισε ο κ. Κερσανίδης.
Το ντοκιμαντέρ του Στέλιου Κούλογλου Νεοναζί: το ολοκαύτωμα της μνήμης
αντιπαραβάλει το χθες και το σήμερα, μέσα από μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν τα
γεγονότα και νεαρών παιδιών. Ο σκηνοθέτης θέλησε να καταγράψει τις μαρτυρίες τους,
με στόχο να αποτυπώσει τι πιστεύουν σήμερα οι νέοι μαρτυρικών χωριών όπως μεταξύ
άλλων το Δίστομο και ο Χορτιάτης. «Στο Δίστομο, παρόλο που τα παιδιά είναι
ενημερωμένα από πρώτο χέρι, ήξεραν μόνο για το χωριό τους, ίσως και για τα
Καλάβρυτα. Δεν ήξεραν όμως για τη συμμετοχή των Ελλήνων συνεργατών των Γερμανών
στις σφαγές. Στο Χορτιάτη, πάλι, το μνημείο του ολοκαυτώματος δεν αναφέρει
τίποτα για το ρόλο των ταγματασφαλιτών, ενώ στην πραγματικότητα αυτοί ήταν οι
δράστες και οι Γερμανοί παρακολουθούσαν». Κατά την άποψη του κ. Κούλογλου, «σε
σημαντικό βαθμό πληρώνουμε ακόμη την κατοχή και τον εμφύλιο. Δεν τυχαίο που πρόσφατα
στην Τσαρίτσανη Ελασσόνας οι κάτοικοι απομάκρυναν μέλη της Χρυσής Αυγής,
λέγοντας ‘’εσείς μας σκοτώσατε’’. Οι μνήμες εξακολουθούν να υπάρχουν». Καταγράφοντας
αυτές τις δύσκολες εξομολογήσεις, πότε ο σκηνοθέτης επιλέγει να κλείσει την
κάμερα; «Αν δεν σου ζητήσει ο ήρωάς σου να κλείσεις την κάμερα, δεν την κλείνεις.
Κάποια πράγματα πρέπει να καταγραφούν», επεσήμανε
κ. Κούλογλου. Ο Άκης Κερσανίδης συμφώνησε: «Οι κάμερες είναι εκεί για να είναι
ανοιχτές. Οι σημαντικές αποφάσεις παίρνονται στο μοντάζ. Εκεί επιλέγεις κατά
πόσο θες να συγκινήσεις, χωρίς να γίνεσαι υπερβολικός, αλλά και φυσικά χωρίς να
αποστασιοποιείσαι».
αντιπαραβάλει το χθες και το σήμερα, μέσα από μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν τα
γεγονότα και νεαρών παιδιών. Ο σκηνοθέτης θέλησε να καταγράψει τις μαρτυρίες τους,
με στόχο να αποτυπώσει τι πιστεύουν σήμερα οι νέοι μαρτυρικών χωριών όπως μεταξύ
άλλων το Δίστομο και ο Χορτιάτης. «Στο Δίστομο, παρόλο που τα παιδιά είναι
ενημερωμένα από πρώτο χέρι, ήξεραν μόνο για το χωριό τους, ίσως και για τα
Καλάβρυτα. Δεν ήξεραν όμως για τη συμμετοχή των Ελλήνων συνεργατών των Γερμανών
στις σφαγές. Στο Χορτιάτη, πάλι, το μνημείο του ολοκαυτώματος δεν αναφέρει
τίποτα για το ρόλο των ταγματασφαλιτών, ενώ στην πραγματικότητα αυτοί ήταν οι
δράστες και οι Γερμανοί παρακολουθούσαν». Κατά την άποψη του κ. Κούλογλου, «σε
σημαντικό βαθμό πληρώνουμε ακόμη την κατοχή και τον εμφύλιο. Δεν τυχαίο που πρόσφατα
στην Τσαρίτσανη Ελασσόνας οι κάτοικοι απομάκρυναν μέλη της Χρυσής Αυγής,
λέγοντας ‘’εσείς μας σκοτώσατε’’. Οι μνήμες εξακολουθούν να υπάρχουν». Καταγράφοντας
αυτές τις δύσκολες εξομολογήσεις, πότε ο σκηνοθέτης επιλέγει να κλείσει την
κάμερα; «Αν δεν σου ζητήσει ο ήρωάς σου να κλείσεις την κάμερα, δεν την κλείνεις.
Κάποια πράγματα πρέπει να καταγραφούν», επεσήμανε
κ. Κούλογλου. Ο Άκης Κερσανίδης συμφώνησε: «Οι κάμερες είναι εκεί για να είναι
ανοιχτές. Οι σημαντικές αποφάσεις παίρνονται στο μοντάζ. Εκεί επιλέγεις κατά
πόσο θες να συγκινήσεις, χωρίς να γίνεσαι υπερβολικός, αλλά και φυσικά χωρίς να
αποστασιοποιείσαι».
Ως προς τον ρόλο των ντοκιμαντέρ να λειτουργούν «προληπτικά» έτσι
ώστε να μην επαναλαμβάνονται στο μέλλον τα θέματα που θίγουν, ο Άκης Κερσανίδης
σημείωσε ότι οι ταινίες και τα ντοκιμαντέρ μπορεί να ευαισθητοποιούν κάποιους
ανθρώπους, ωστόσο «συναντούν αντίσταση από το υπόλοιπο κομμάτι των μίντια που
έχει μεγαλύτερη ευχέρεια να καθοδηγήσει το κοινό», όπως είπε. Επάνω στο ίδιο
θέμα, ο Στέλιος Κούλογλου σχολίασε: «Μακάρι να υπήρχε μια κατηγορία ‘’προληπτικού
ντοκιμαντέρ’’ στο Φεστιβάλ και να προλαμβάναμε πολέμους και καταστροφές. Όμως
τα ντοκιμαντέρ ασχολούνται με όσα έχουν ήδη γίνει, με την ελπίδα ότι συντελούν
στο να μην ξαναγίνουν. Δυστυχώς όμως οι λαοί δεν μαθαίνουν από λάθη, η ιστορία
επαναλαμβάνεται. Όμως ο πολιτισμός προχωρά, έστω και με πισωγυρίσματα, όπως
σήμερα».
ώστε να μην επαναλαμβάνονται στο μέλλον τα θέματα που θίγουν, ο Άκης Κερσανίδης
σημείωσε ότι οι ταινίες και τα ντοκιμαντέρ μπορεί να ευαισθητοποιούν κάποιους
ανθρώπους, ωστόσο «συναντούν αντίσταση από το υπόλοιπο κομμάτι των μίντια που
έχει μεγαλύτερη ευχέρεια να καθοδηγήσει το κοινό», όπως είπε. Επάνω στο ίδιο
θέμα, ο Στέλιος Κούλογλου σχολίασε: «Μακάρι να υπήρχε μια κατηγορία ‘’προληπτικού
ντοκιμαντέρ’’ στο Φεστιβάλ και να προλαμβάναμε πολέμους και καταστροφές. Όμως
τα ντοκιμαντέρ ασχολούνται με όσα έχουν ήδη γίνει, με την ελπίδα ότι συντελούν
στο να μην ξαναγίνουν. Δυστυχώς όμως οι λαοί δεν μαθαίνουν από λάθη, η ιστορία
επαναλαμβάνεται. Όμως ο πολιτισμός προχωρά, έστω και με πισωγυρίσματα, όπως
σήμερα».
Το
σύνολο των ελληνικών ταινιών του προγράμματος του 15ου ΦΝΘ
χρηματοδοτείται, μεταξύ άλλων δράσεων της φετινής οργάνωσης, από την Ευρωπαϊκή
Ένωση – Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής
Μακεδονίας 2007-2013.
σύνολο των ελληνικών ταινιών του προγράμματος του 15ου ΦΝΘ
χρηματοδοτείται, μεταξύ άλλων δράσεων της φετινής οργάνωσης, από την Ευρωπαϊκή
Ένωση – Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής
Μακεδονίας 2007-2013.