Ο Σαμπρί Πασάς αποφάσισε και με το ασημένιο του σφυρί , έριξε την πρώτη πέτρα στο νερό γκρεμίζοντας το παραθαλάσσιο τείχος της Θεσσαλονίκης .
Ο τρόπος διεξαγωγής του πολέμου καθιστά περιττά τα τείχη, ο δε θαλασσινός μπάτης και ο βαρδάρης δροσίζουν και απολυμαίνουν τον αέρα της πόλης.
Οι μεγάλες επιδημίες, που αποδεκάτισαν κυρίως τους χριστιανούς και εβραίους, αφού οι Τούρκοι κατοικούσαν στην Πάνω Πόλη (Μπαϊρι) που την έπιανε ο αέρας, δεν θ’ αποτελούν στο εκής απειλή για την πόλη.
Οι πρώτοι οδοκαθαριστές, κατάδικοι των φυλακών, αρχίζουν να μαζεύουν απ’ τους δρόμους τα σκουπίδια, που τα πετούσαν όλοι μπροστά στα σπίτια τους, μαζεύουν τα σαπισμένα κουφάρια των ζώων από τη μέση του δρόμου, φορτώνουν τις ακαθαρσίες σε μαούνες και τις αδειάζουν στ’ ανοικτά του Θερμαϊκού.
Οι δρόμοι στρώνονται με κυβόλιθους, τα έλη στα δυτικά σκεπάζονται με χώματα και ραντίζονται με πετρέλαιο.
Εισάγεται ο θεσμός της καραντίνας για τα καράβια: τα άτομα με ύποπτα συμπτώματα και τα εμπορεύματα από ύποπτες περιοχές κρατούνται επί σαράντα ημέρες σε ειδικά κτίρια και έπειτα υποβάλλονται σε εξέταση και απολύμανση.
Το πρώτο λοιμοκαθαρτήριο της Θεσσαλονίκης λειτούργησε σ’ ένα μεγάλο σπίτι κοντά στο Λιμάνι (στη σημερινή οδό Χίου) και αργότερα μεταφέρθηκε στη Λεωφ. Βασιλίσσης Όλγας στην περιοχή της σημερινής Σχολής Τυφλών.
Μετά τη λήξη του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου το καθαρτήριο λειτούργησε στην περιοχή της Καλαμαριάς, σε παραπήγματα και τολ που άφησαν φεύγοντας τα στρατεύματα των Συμμάχων.
Από το βιβλίο του Κώστα Τομανά “Χρονικό της Θεσσαλονίκης 1875-1920”, εκδόσεις Θεσσαλονίκη / Νησίδες
thessalonikiartsandculture.gr
Για να μεγαλώσει το λιμάνι, ο Σαμπρί Πασάς πρότεινε με τα μπάζα από τα παλια τείχη να επιχωματωθεί μέρος του κολπου. Στη συνέχεια η νέα πρόσοψη, πέρα από το ότι θα δημιουργούσε χώρο για νέα δημόσια κτίρια, ακόμη καιγια ένα δημόσιο πάρκο, θα εκποιούνταν σε εργολάβους, ώστε να χρηματοδοτηθούν διάφορες απόλυτα αναγκαίες βελτιώσεις. Ο πασάς σκεφτόταν επίσης ν’ ανοίξει μια παραθαλάσσια λεωφόρο με τραμ, που θα επέτρεπε στην κυκλοφορία να διασχίζει την πόλη χωρίς να προκαλεί συμφόρηση στον κεντρικό της δρόμο. 10.8.2018 3 σπάνιες φωτογραφίες της παλιάς Θεσσαλονίκης Ήταν ένα λαμπρό και γεμάτο όραμα σχέδιο, που επέτρεψε την επέκταση προς τις πιο επίπεδες εκτάσεις και από τις δύο μεριές των τειχών. Με την κατεδάφιση της παλιάς Πύλης του Βαρδάρη και του τμήματος του ανατολικού τείχους που ανηφόριζε ξεκινώντας από το Λευκό Πύργο, η πόλη για πρώτη φορά στην απορία της άνοιξε προς τον έξω κόσμο κι άρχισε τη διαδικασία ανάπτυξης των προαστίων της, η οποία συνεχίζεται χωρίς ουσιαστική διακοπή έως σήμερα. Η Πύλη ενέκρινε μεν το σχέδιο, αλλά έπρεπε αυτό να αυτοχρηματοδοτηθεί η επιτυχία του επομένως εξαρτιόταν από τη διάθεση της νέας εμπορικής της πόλης να συμμετάσχει. Μετά από μια διαφημιστική εκστρατεία, μεμονωνοι επιχειρηματίες και κρατικοί οργανισμοί όπως η νέα Αυτοκρατορική Οθωμανική Τράπεζα και τα Αυτοκρατορικά Ταχυδρομεία αγόρασαν πολλά οικόπεδα· Ευρωπαίοι απόκτησαν σχεδόν τα μισά. Από την υποδοχή του σουλτάνου Μεχμέτ Ε’ Ρεσάντ που επισκέφθηκε τη Θεσσαλονίκη το 1911, στο πλαίσιο της περιοδείας του στα Βαλκάνια. Η νέα όψη της Θεσσαλονίκης προς τον κόσμο, με το λιμάνι στη μια της άκρη και το Λευκό Πύργο στην άλλη, περιλάμβανε «ξενοδοχεία και σύγχρονα σπίτια, αποθήκες, στο μη ενδιαφέρον σολ του ευρωπαϊκού πολιτισμού». Τα ξενοδοχεία Splendid Palace, Olympos και d’Angleterre φιλοξενούσαν τους επισκέπτες, και τα μπαλκόνια τους πρόσφεραν οπούς μελλοντικούς ρήτορες και πολιτικούς ένα νέο σκηνικό: πλήθη συγκεντρώθηκαν, λόγου χάρη, για ν’ ακούσουν τους λόγους που εκφωνήθηκαν από τον πρώτο όροφο του ξενοδοχείου Olympos τον Ιούλιο του 1908, όταν άρχισε η επανάσταση των Νεστούρκων. Κατά μήκος της προκυμαίας ήταν παραταγμένα τα καφενεία, τα καμπαρέ, οι υπαίθριες μπιραρίες και τα καφωδεία, που θορυβούσαν ως αργά τη νύχτα -«κόκκινες φούστες και διαπεραστική μουσική, τούρκικες κιθάρες, τσιγγάνικα βιολιά, ελληνικές μελωδίες και βρόμικα γαλλικά τραγούδια», σημείωνε ο Μπεράρ, φτάνοντας στην πόλη το 1896. Καΐκια έδεναν σε όλο το μέτωπο πλάι στο νέο μαρμάρινο σημείο επιβίβασης, και από το 1894 ιππήλατα τραμ μετέφεραν τους επιβάτες από το σιδηροδρομικό σταθμό στον κήπο και στο εστιατόριο που είχε ανοίξει δίπλα στο Λευκό Πύργο.
lifo.gr